Verdwijnen spaarrente vraagt actie van banken én consumenten

Astrid Geerlings
23 jan 2020

Nu de eerste grote Nederlandse consumentenbank de rente op spaartegoeden half januari 2020 heeft teruggebracht naar 0% is de grote vraag: wat gaan spaarders doen? Halen ze hun geld massaal van de bank om het thuis in oude sokken te bewaren? Of brengen ze hun spaartegoed terug door het geld aan andere zaken uit te geven? Zoals een mooie vakantie of het aflossen van schulden. De vraag is ook: wat moeten banken doen om relevant te blijven voor hun klanten? Hoe blijven ze aantrekkelijk in een situatie waarin de klant niets ontvangt voor het aanhouden van spaartegoeden? Laat staan dat de klant daar voor moet gaan betalen!

Negatieve rente heeft emotioneel effect

Bij EY VODW doen we met de Trendmonitor Vermogen onderzoek naar het sentiment dat onder Nederlandse consumenten leeft. Bij een verlaging van de spaarrente naar 0% zegt de helft van de ondervraagde huishoudens niets te veranderen. Ze vinden het bijvoorbeeld primair belangrijk een buffer te hebben om tegenvallers op te vangen. Bij een spaarrente van 0% zegt een op de vijf op zoek te gaan naar een andere bank.

Of dit in de praktijk ook echt gebeurt, is echter nog maar de vraag. Overstappen naar een andere bank betekent niet automatisch dat de consument de zekerheid heeft een blijvend (kleine) positieve rente op spaartegoeden te ontvangen. Bij negatieve rentes zien we dat Nederlandse huishoudens wel behoorlijk actief willen worden. Maar liefst 81% gaat in dat geval op zoek naar een andere bank of gaat minder sparen. Dit is vooral een emotioneel en psychologisch effect, want de bedragen waarover we praten zijn relatief klein. Bij een negatieve rente van - 0,02% betaal je maar 1 euro als je 5.000 euro op je spaarrekening hebt staan. Een spaartegoed van een ton kost dus niet meer dan 20 euro op jaarbasis. Dit is ongeveer evenveel als je nu betaalt voor een betaalrekening.

Klanten willen duidelijkheid

Wat moeten banken doen om te voorkomen dat een nog verder dalende rente tot een bankenrun leidt? Allereerst doen ze er verstandig aan hun klanten duidelijk te informeren tot welk bedrag, bijvoorbeeld vijftigduizend euro, zij hun klanten geen negatieve rente in rekening zullen brengen. Een groot deel van de spaarders zal dat als een vorm van geruststelling ervaren, de spaartegoeden verder ongemoeid laten en hopen op betere tijden. Een ander deel van de spaarders en zebelker de meer vermogende huishoudens, zal actief op zoek gaan naar alternatieve mogelijkheden om hun geld te laten renderen. Of uit te geven. En dan wordt het ingewikkeld, want: wat is wijsheid? Storten we een extra bedrag in de pensioenpot? Of gaan we toch maar beleggen?

Banken zouden hun klanten hierbij enorm kunnen helpen door mee te denken over mogelijke keuzes en daarbij passende producten aanbieden. Probleem is echter dat de verschillende bankafdelingen als silo’s functioneren en soms tegengestelde belangen hebben. De afdelingen creditcards en beleggingen zijn van nature geen bondgenoten.

Beleggen is laaghangend fruit

Wat zou het fantastisch zijn als er een bankapp was die spaarders op een handige manier op het spoor zet van alternatieve mogelijkheden die perfect passen bij hun persoonlijke situatie! Tot het zover is, is er overigens nog voldoende laaghangend fruit waar banken profijt van kunnen hebben. Uit onze Trendmonitor blijkt bijvoorbeeld dat 28% van de ondervraagde huishoudens niet belegt omdat men bang is voor de risico’s die dit meebrengt. De disclaimer ‘U kunt uw geld verliezen’ werkt in de praktijk kennelijk heel goed. Een ander deel van de huishoudens, vooral de jongere, belegt niet omdat men er te weinig kennis van heeft. Het gegeven dat beleggen nog steeds wordt geassocieerd met risicovol en ingewikkeld, is wat mij betreft een kans voor open doel voor banken om klanten actief te informeren over beleggingsmogelijkheden als alternatief voor sparen.

Belangrijk aandachtspunt: uit ons onderzoek blijkt dat de consument niet op zoek is naar meer informatie, maar naar eenvoudiger informatie, informatie op maat en een concreet handelingsperspectief. Kortom: informatie die net zo goed te begrijpen is als de boodschap dat de spaarrente weer omlaag gaat…

Trendmonitor vermogen

Op zoek naar inzichten in de trends rond het vermogen van Nederlandse huishoudens?

Ontdek de Trendmonitor

Onze blogs direct in je mailbox?

Interessant? Laat een reactie achter